O absentismo laboral mantense como unha das maiores preocupacións das organizacións empresariais debido ao lastre que supón para a actividade económica. Segundo os datos oficiais do Ministerio de Seguridade Social correspondentes ao pasado mes de febreiro, Galicia volve situarse á cabeza de todo o país na duración das baixas laborais, cunha media de 75 días por proceso.
Tal e como informou a xornalista Ana Balseiro en La Voz de Galicia, esta tendencia afecta a todo o noroeste peninsular. Asturias, con algo máis de 66 días, e Castela e León, con case 57, converten a esta zona na área cos procesos máis prolongados de España, acadando unha media de 66 días. Esta cifra supera en 23 días a media do conxunto do país, que se sitúa en algo menos de 42 días. Un informe da Autoridad Independiente de Responsabilidad Fiscal (AIReF) asocia a responsabilidade desta excesiva duración ás ineficiencias no seguimento e control por parte do sistema sanitario.
As baixas superan ás altas en máis dun 8% en Galicia
A estatística de incapacidades temporais (IT) de febreiro reflicte que o ritmo de novos procesos superou notablemente ao de altas. No conxunto do noroeste, as baixas superaron ás altas en case 10.000 casos, ao contabilizarse 139.466 procesos iniciados fronte a 129.619 concluídos (unha diferenza do 7 %). A nivel nacional a brecha foi máis moderada, cun desequilibrio do 5,5 %.
Ao baixar ao detalle de Galicia, a Seguridade Social rexistrou en febreiro o inicio de case 60.000 baixas fronte a 55.418 procesos pechados, o que supón 4.570 casos netos máis (unha brecha do 8 %). No mapa estatal, este impacto relativo só foi superado por Extremadura (12,2 %) e o País Vasco (8,9 %) , mentres que comunidades como Baleares (2,1 %) ou Cataluña (5 %) presentaron un comportamento moito máis equilibrado.
A saúde mental e os sectores con maior absentismo
O impacto do absentismo tamén varía de xeito notable segundo o sector profesional. De acordo cun informe de Randstad Research publicado en marzo sobre o peche do ano 2025, os sectores de actividades postais e de correos (12,3 %) e os servizos a edificios e xardinaría (11,8 %) lideran as ausencias, seguidos polos xogos de azar, as residencias e a recollida de residuos, todos por riba do 11 %. Pola contra, as actividades xurídicas e de contabilidade presentan a taxa máis baixa, cun 3,1 %.
Detrás destas cifras existe un cambio nos patróns de incapacidade na era pospandemia. Case a metade das baixas (o 48,61 %) débense a problemas traumatolóxicos ou psiquiátricos. De feito, segundo recolle unha análise de Colpisa, as patoloxías asociadas á saúde mental (como a ansiedade, a depresión ou o estrés crónico) representan o 15,66 % do total e teñen unha duración media moi elevada, de 136 días. Esta incidencia pola saúde laboral escala ata o 37 % nas grandes empresas.
Un fenómeno concentrado que arranca maioritariamente os luns
As estatísticas achegadas pola mutua Asepeyo a respecto do ano 2025 revelan que o 26,4 % de todas as incapacidades temporais prescríbense os luns (263.747 procesos de arredor dun millón analizados). Esta concentración vai descendendo progresivamente a medida que avanza a semana, caendo ata as 136.595 baixas que se abren os venres.
Os datos sitúanse nun contexto de incremento sostido destas prestacións desde o ano 2012. No ano 2025, as baixas por enfermidade común ou accidente non laboral medraron un 5,3 %, máis do dobre do que aumentou a afiliación á Seguridade Social (2,28 %). Con todo, as organizacións empresariais como a CEOE remarcan que o fenómeno se concentra nunha minoría do mercado laboral, dado que o 4 % dos traballadores acumula o 34 % do volume total das baixas rexistradas.
