O Congreso dos Deputados deu luz verde este xoves a un acordo histórico para iniciar o traspaso da AP-9 a Galicia. É a primeira vez que esta vella demanda acada tal avance nas Cortes, aínda que a aprobación está lonxe de ser definitiva. O proxecto debe superar agora o trámite no Senado —onde o PP, con maioría absoluta, votará en contra— e regresar ao Congreso para a súa ratificación final.
Máis aló do proceso lexislativo, o gran escollo reside na negociación posterior entre o Goberno central e a Xunta de Galicia para selar as condicións concretas do traspaso. A día de hoxe, a posición da administración autonómica é de rexeitamento frontal. O presidente da Xunta, Alfonso Rueda, xa cualificou de “inaceptable” o acordo aprobado na Cámara Baixa por considerar que non garante a viabilidade financeira da operación.
Disputa polo custo económico
O punto de fricción principal é o apartado económico. O PP denuncia que o pacto alcanzado entre PSOE, Sumar e BNG “deturpa” o consenso unánime que existía orixinalmente no Parlamento galego. Segundo o deputado popular Pedro Puy, o texto actual non asegura que o Estado asuma os custos derivados do mantemento da autopista, as bonificacións das peaxes ou as posibles indemnizacións á concesionaria en caso de que a UE declare ilegal a prórroga da concesión ata 2048.
Un dos puntos máis criticados pola Xunta é a eliminación dunha disposición adicional que protexía as arcas galegas fronte a sentenzas do Tribunal de Xustiza da Unión Europea contrarias á citada prórroga. “A Xunta non aceptará na Comisión Mixta unha transferencia que sexa gravosa para os contribuíntes galegos”, avisaron fontes do Executivo autonómico.
Duras críticas cruzadas
Fronte a este rexeitamento, os grupos impulsores do acordo cargaron contra a actitude do PP. A deputada socialista Patricia Otero acusou aos populares de “torpedear” o proceso, mentres que Néstor Rego, do BNG, sostén que a negativa da Xunta reflicte que o PP “realmente non quere o traspaso”. Pola súa banda, desde Sumar, Manuel Lago Peñas ironizou sobre a postura popular sinalando que “é máis fácil criticar que gobernar”.
Con este escenario, a transferencia efectiva da AP-9 queda supeditada a un futuro pacto nunha Comisión Mixta Xunta-Estado. Un proceso que se prevé complexo e incerto, onde a falta de sintonía entre as administracións pon en risco a materialización real da transferencia da autoestrada a Galicia.

