O accidente ferroviario rexistrado este mércores na localidade de Urda, na provincia de Toledo, deixa polo menos 68 persoas falecidas e numerosos feridos, segundo o último balance oficial difundido durante a tarde. O sinistro produciuse arredor das 8.53 horas, cando un tren AVE de Renfe que viaxaba de Madrid a Sevilla chocou contra un convoy de Iryo que permanecía detido na vía. A colisión provocou o descarrilamento de varios vagóns e obrigou a interromper a circulación ferroviaria de alta velocidade entre Madrid, Castela-A Mancha e Andalucía.
A gravidade da traxedia e a evolución das investigacións converteron o accidente nunha das principais preocupacións institucionais da xornada. Mentres continúan os traballos de emerxencia, o Ministerio de Transportes expuxo unha primeira explicación sobre o sucedido, a oposición reclamou unha investigación independente e a Xunta puxo os recursos galegos a disposición das autoridades responsables.
O balance provisional ascende a 68 falecidos
O presidente de Castela-A Mancha, Emiliano García-Page, confirmou durante a tarde que o número de falecidos ascendera a 68. O balance sanitario recolle tamén persoas feridas de distinta consideración, entre elas 15 en estado moi grave, segundo as informacións difundidas polos servizos informativos.
O accidente ocorreu entre Urda e Los Yébenes, nun tramo da liña de alta velocidade Madrid-Sevilla. Segundo os datos comunicados polo Ministerio de Transportes, o tren AVE de Renfe circulaba con centos de pasaxeiros a bordo, mentres que o convoy de Iryo se atopaba detido na mesma vía.
Os equipos de rescate desprazáronse ata o lugar do sinistro, onde traballan bombeiros, efectivos da Garda Civil, Protección Civil, persoal sanitario e outros servizos de emerxencia. A intervención require acceder aos vagóns afectados e comprobar se quedan persoas atrapadas.
A Xunta de Castela-A Mancha activou o Plan Territorial de Emerxencia (PLATECAM) e estableceu un posto de mando avanzado para coordinar os recursos. Tamén se habilitaron espazos de atención aos afectados e aos seus familiares.
Transportes apunta a un posible erro no centro de control de Adif
O ministro de Transportes, Óscar Puente, explicou que as primeiras hipóteses apuntan a unha decisión errónea no centro de control de Adif. Segundo a cronoloxía que trasladou, unha incidencia no sistema de seguridade LZB provocou a detención de varios trens e, posteriormente, autorizouse a reanudación da marcha do AVE cando o convoy de Iryo aínda permanecía na vía.
O tren de Renfe percorreu varios quilómetros antes de impactar co outro convoy. Puente cualificou de inexplicable a decisión de autorizar a marcha nas circunstancias descritas e asegurou que se están a recompilar os datos necesarios para esclarecer o ocorrido.
Porén, a explicación inicial non equivale a unha conclusión definitiva sobre as responsabilidades. A investigación deberá determinar como se produciron as comunicacións entre os trens e o centro de control, que sistemas de seguridade estaban operativos e por que se autorizou a circulación.
O presidente do Goberno, Pedro Sánchez, asegurou que se chegará ata o final para coñecer as causas e que, se existiron neglixencias, deberán esclarecerse.
Feijóo reclama unha investigación independente
O accidente provocou tamén reaccións políticas de alcance estatal. O líder do Partido Popular, Alberto Núñez Feijóo, reclamou unha investigación gobernamental inmediata e outra xudicial, ademais dunha revisión completa e independente da rede ferroviaria española.
Feijóo sinalou que a cidadanía ten dereito a coñecer o estado das infraestruturas, os sistemas de seguridade e as decisións adoptadas tras as incidencias ferroviarias anteriores. O dirixente popular pediu que se investiguen os feitos sen interferencias, aínda que afirmou que non era o momento de anticipar responsabilidades políticas.
Sánchez, pola súa banda, trasladou o seu apoio ás vítimas e ás familias e mantivo o contacto co ministro de Transportes e co Goberno castelán-manchego para seguir a evolución da emerxencia.
Felipe VI e a raíña Letizia tamén expresaron a súa conmoción e preocupación polo accidente. A través dunha mensaxe da Casa do Rei, trasladaron o seu afecto ás familias das persoas falecidas, aos feridos e ao resto dos afectados, ademais de manifestar o seu apoio aos equipos que traballan na zona.
A maioría das formacións políticas suspenderon os actos de precampaña previstos para este mércores. Vox mantivo parte da súa axenda pública, aínda que o seu líder, Santiago Abascal, tamén trasladou a súa solidariedade ás persoas afectadas.
A Xunta ofrece os medios de Galicia e cancela a súa axenda
En Galicia, o presidente da Xunta, Alfonso Rueda, trasladou o pésame ás familias das vítimas e expresou o seu apoio aos feridos e aos profesionais dos equipos de emerxencia. O mandatario galego asegurou que Galicia e os seus medios están a disposición das autoridades para colaborar no que sexa necesario.
Rueda realizou esta declaración desde As Pontes, onde participaba nun acto relacionado coa presentación dunha nova fábrica de vehículos militares. O presidente explicou que xa ofrecera os recursos galegos e que a súa eventual mobilización dependería das necesidades que se determinasen mediante a coordinación entre administracións.
A Xunta cancelou a súa axenda institucional da xornada en sinal de respecto polas vítimas. A reacción galega enmárcase nunha resposta máis ampla das institucións e dos partidos, que suspenderon ou modificaron actos públicos tras coñecerse a dimensión da traxedia.
Polo momento, non se comunicou un despregamento concreto de recursos galegos en Toledo: a Xunta expresou a súa disposición a colaborar, á espera de que as autoridades responsables determinen se precisan medios adicionais.
Interrompida a alta velocidade entre Madrid e Andalucía
O accidente obrigou a suspender a circulación ferroviaria entre Madrid, Cidade Real e Andalucía. Renfe activou o seu plan de asistencia ás vítimas e aos familiares e habilitou o teléfono 900 10 10 20 para atender as consultas relacionadas co sinistro. Iryo puxo á disposición dos afectados o número 900 001 403.
As alteracións afectan especialmente os servizos do corredor sur. As compañías ferroviarias recomendaron consultar os seus avisos antes de desprazarse, mentres se organizan alternativas para parte dos viaxeiros afectados.
Para os usuarios galegos, a incidencia require atención se teñen viaxes que conectan con Madrid ou con destinos andaluces mediante combinacións ferroviarias. Non obstante, non hai constancia nas informacións consultadas de que o accidente interrompa directamente os servizos ferroviarios propios de Galicia.
O Goberno tamén declarou tres días de loito oficial, desde as 00.00 horas do xoves 29 ata as 24.00 horas do sábado 31 de outubro. Durante ese período, a bandeira nacional ondeará a media asta nos edificios públicos e nos buques da Armada.
As causas do accidente continúan pendentes de investigación. Mentres se mantén a atención ás vítimas e ás familias, as próximas comunicacións oficiais deberán aclarar a secuencia dos feitos, as responsabilidades que puidesen existir e as condicións nas que se autorizou a circulación dos dous trens.
Fontes: EFE, Europa Press, El País, Xunta, Renfe, BOE.
