A batalla polo modelo de nomeamentos na Fiscalía General del Estado salta á esfera internacional. A Asociación de Fiscais (AF), o colectivo maioritario na carreira, presentou unha demanda contra España ante o Tribunal Europeo de Dereitos Humanos (TEDH). A entidade busca cuestionar a doutrina do Tribunal Constitucional, que en xaneiro validou a política de designacións discrecionais levada a cabo pola ex fiscal xeral Dolores Delgado.
O conflito ten a súa orixe no nomeamento de Eduardo Esteban como fiscal de sala coordinador de Menores. En 2023, o Tribunal Supremo anulou esta designación por falta de motivación, reprochando que a “sintonía” coa candidata se convertese nun criterio determinante por riba da capacidade técnica. Con todo, o Constitucional enmendou o Supremo a principios deste ano ao considerar que a decisión entraba dentro da discrecionalidade da Fiscalía.
«Afinidade ideolóxica» por riba do mérito
Para a presidenta da AF, Cristina Dexeus, o aval do órgano de garantías “legitima” un sistema onde a afinidade ideolóxica, “revestida de argumentación xurídica”, se impón aos principios básicos de mérito e capacidade. Segundo a asociación, esta doutrina non só afecta ao caso concreto de Esteban, senón que debilita a credibilidade da Fiscalía e compromete as garantías que deben rexer o exercicio do poder público.
Vulneración de dereitos fundamentais
A demanda da asociación sostén que o aval do Constitucional puido vulnerar dous dereitos fundamentais recollidos no Convenio Europeo de Dereitos Humanos:
- Dereito a un debido proceso: A AF sinala a falta de imparcialidade no procedemento, ao considerar que o presidente do Constitucional, Cándido Conde-Pumpido, debería terse abstido de deliberar sobre o recurso pola súa relación previa cos fiscais afectados.
- Prohibición de discriminación: A asociación argumenta que se vulnerou este artigo ao permitir que factores alleos á capacidade técnica sexan decisivos á hora de ocupar cargos de alta responsabilidade na xustiza.
Nos últimos anos, a AF mantivo unha postura crítica constante contra a política de postos discrecionais, denunciando que a xestión da institución baixo o mandato de Delgado, e agora na etapa de Teresa Peramato, afástase da excelencia técnica esixida para priorizar criterios ideolóxicos.
